ปัญหามูลฐานที่สุดของประเทศไทยปัจจุบัน และของวิกฤติ 10 ปีที่ผ่านมา คือปัญหาว่า จะให้อำนาจชนิดใดในสองชนิด เป็น "อำนาจนำ" (hegemony)

(ข้อถกเถียงเรื่องรัฐธรรมนูญ คสช ฉบับใหม่ในขณะนี้ ในที่สุดก็คือประเด็นนี้)

อำนาจชนิดหนึ่ง คืออำนาจที่มาจากการเลือกตั้ง (ของนักการเมือง-พรรคการเมือง)

อำนาจอีกชนิดหนึ่ง คืออำนาจที่ไม่ได้มาจากการเลือกตั้ง (ของสถาบันกษัตริย์และเครือข่าย ทหาร ตุลาการ ฯลฯ)

อันที่จริง อำนาจสองชนิดนี้ "อยู่ร่วมกัน" มาเป็นเวลานาน นับแต่ทศวรรษ 2510-2520 เป็นต้นมา แต่นับจากครึ่งหลังทศวรรษ 2530 และโดยเฉพาะจากทศวรรษ 2540 เป็นต้นมา อำนาจชนิดแรกได้เพิ่มสูงขึ้นในลักษณะจะขึ้นมาเป็น "อำนาจนำ" ชัดเจนเด็ดขาด (ปรากฏการณ์ทักษิณ)

ในโลกปัจจุบันทั้งโลก ทิศทางอำนาจนำของประเทศต่างๆจะต้องเป็นอำนาจชนิดแรก (พูดแบบง่ายๆคือ ไม่มีใครยอมรับการที่ใครหรือกลุ่มใดที่ไม่ได้มาจากการเลือกตั้ง จะขึ้นมานำประเทศ)

สิ่งที่ คสช พยายามจะทำ คือการหยุดยั้งทิศทางนี้ คือยังพยายามทำให้อำนาจนำอยู่กับอำนาจชนิดที่สอง (สถาบันกษัตริย์-กองทัพ-ตุลาการ ฯลฯ)

ใครที่ไม่หลอกตัวเอง ก็ต้องยอมรับว่า ทิศทางของโลกและของประเทศไทยเอง ไม่เอื้ออำนวยให้เป็นไปในทางนี้ การปกครองของ คสช ในรอบปีที่ผ่านมา ที่พยายามจะทำแบบสฤษดิ์ แต่ก็ทำไม่ได้เต็มที่ สะท้อนเรื่องนี้เป็นอย่างดี การยังพยายามดันทุรัง เข็นรัฐธรรมนูญตามโมเดลนี้ออกมา ก็ไม่มีทางที่จะมีอนาคต

............

โปรดสังเกตว่า ผมจงใจไม่ใช้คำว่า "ประชาธิปไตย" กับอำนาจชนิดแรก เรื่องนี้ไม่ใช่บังเอิญ เพราะผมคิดว่า โดยบรรทัดฐานหลักการประชาธิปไตย มีปัญหาสำคัญบางอย่างเกี่ยวกับอำนาจชนิดแรกที่มาจากการเลือกตั้งเท่าที่เป็นอยู่ในประเทศไทยในหลายปีที่ผ่านมาจริง แม้ว่า ขณะเดียวกัน ก็ต้องย้ำเช่นกันว่า อย่างไรเสีย อำนาจชนิดแรกก็มีลักษณะเป็นประชาธิปไตยมากกว่า มีลักษณะเป็น "การเมืองเปิด" มากกว่า และเป็นทิศทางที่ก้าวหน้ากว่า อำนาจชนิดที่สองแน่นอน

...........

ภาพประกอบ ชื่อภาพ "The Decline of the Monarchy" (ความเสื่อมของสถาบันกษัตริย์) เอามาจากที่นี่https://www.flickr.com/photos/adrianof14/19258152011
(ผมนึกชื่อเล่นๆให้ว่า "คิงกับควีน ยามอัสดง")

 
Top